Reports about direct democracy in action Poland

Radosław Gawlik, Wrocław, członek zarządu Zieloni 2004, prezes Stowarzyszenia Ekologicznego “ Eko- Unia”

I.	Historia  [History]:
1.	referenda ogólokrajowe w czasach PRL [Country referenda during the times of the Polish People’s republic] :
a.	referendum ustrojowe 1946r [System referendum from 1946] ( 3 pytania [3 questions]): 
-	zniesienie Senatu [ the abolishment of the Senate] – za [for] 68%
-	utrwalenie roformy rolnej i nacjonalizacji gospodarki [sustaining the agricultural reform and the nationalization of the economy] – za [for] 77 %
-	ustalenie granicy na Odrze i Nysie [setting the border on the rivers Odra and Nysa]- za [for] 91 %
frekwencja enabled  [population voting] 85 %
b.	referendum dotyczace reform 1987r [referendum dealing with the reforms from 1987],  wezwanie do bojkotu przez Wałęsę [Walesa calls for a boycott], 2 pytania [2 questions] :
-	o poparcie programu radykalnej reformy gospodarki [for the support of a radical economy reform]– za [for] 44%
-	o poparcie polskiego modelu głębokiej demokratyzacji życia politycznego [for the support for a deep democratization of the political life]- za [for] 46 %
frekwencja [enabled population voting 67 %] - komentarz dotyczący frekwencji w PRL [a commentary dealing with the voting attendance]
2.	W Polsce po  “pokojowej rewolucji” z 1989r [In Poland after the peaceful revolution in 1989] :
a.	referendum uwłaszczeniowe 1996r  [affranchisement referendum from 1996]– frekwencja [attendance] 33 %
b.	referendum konstytucyjne 1997r [constitutional referendum in] 1997- frekwencja [attendance]43 % w tym [from that] 53 % [supported the new cinstitution] poparło  nową konstytucję
c.	referendum akcesyjne przystąpienie do UE z 2003 r [UE access referendum from 2003] - frekwencja [attendance] 59 %, z tego [among which]77 % - [supported the EU access] poparło wejście do UE !
	
II Regulacje prawne w obecnej Polsce  ( najważniejsze) [Legislative regulations in today’s Poland ( the most important)]:

1.	Konstytucja [the constitution]( angielska wersja [The English version]: http://www.sejm.gov.pl/prawo/konst/angielski/kon1.htm )
a.	art. 118 ust.2: [article 118, bill 2]: inicjatywa ustawodawcza obywateli [legislative initiative of the citizens].
b.	art. 125: [article 125]- referendum ogólnokrajowe [country referendum]

2.	Ustawa o wykonywania inicjatywy ustawodawczej przez obywateli [Bill on the execution of legislative power by the citizens] ( http://www.sejm.gov.pl/prawo/inicjat.htm)
a.	inicjatywa ludowa [people’s initiative]
-	ustawodawcza [legislative]  – 100 tys podpisów obywateli [100 thsd citizens’ signatures], 3 mies na zbieranie podpisów [3 months for the collection of signatures]- obowiązek rozpatrzenie inicjatywy przez Sejm w ciągu 3 mies [the duty of the house of representatives to consider the initiative during a period of 3 months]

3.	Ustawa o referendum ogólnokrajowym z 2003 [A bill on the country referendum] – ok. 20 inicjatyw w Sejmie w latach 1990 – 2003 [about 20 initiatives in the house of representatives from 1990-2003], odbyły się 3 [there were 3]

III.	Doświadczenia z referendów lokalnych [Local referenda experiences ]:
zasady [rules: 10 %  of the citizens must sign] obywateli musi złożyć podpisy,in [order for the results to be valid there must be at least 30% attendance] aby wyniki były wiążące min. 30 % musi wziąć udział
Dotyczyły Concerning:
1.	samoopodatkowania [self-taxation], lokalnie waznych spraw [of locally-important issues], bardzo często odwołania władz [very ofetn concerning the vetos of the meyer]  
2.	granic administarcyjnych gmin [administrative borders of counties], powiatów [constituencies], województw [states] , w latach 1998-2000konsultacyjne [in the years 1998-2000 consulting],- od  2003 r. po orzeczeniu trybunału konstytucyjnego są wiążące from 2003 [after the constitutional tribunal issued a binding statement in 2003]